Goedkope laptop voor de middelbare school: zo kies je goed

Door de redactie van Bestereviews.nl

Het korte antwoord

Voor de onderbouw van de middelbare school volstaat een laptop van een paar honderd euro, zolang hij drie dingen heeft: minstens 8 GB werkgeheugen, een SSD in plaats van een harde schijf, en een accu die een volle lesdag meegaat zonder stopcontact. Een Chromebook kan, een lichte Windows-laptop ook. Welke van de twee het wordt, beslist niet de winkel maar de school.

Wat je in dit segment niet moet kopen, is een Windows-laptop met 4 GB werkgeheugen. Die wordt in winkels geregeld als schoollaptop aangeprezen, maar Windows loopt daarop al vol met zijn eigen achtergrondtaken, en zodra er een browser en Word tegelijk open staan, wordt elke handeling traag. Voor een paar tientjes meer koop je een apparaat dat de hele onderbouw meegaat.

Begin bij de school, niet bij de winkel

Vrijwel elke middelbare school zet in de schoolgids, op de website of in de brief voor het eerste leerjaar wat een leerling nodig heeft. Daar staat meestal een van drie dingen: dat de school met Google Workspace werkt en een Chromebook volstaat, dat de school Windows voorschrijft vanwege toets- of examensoftware, of dat de school een eigen schoolwebshop of leaseregeling heeft met een laptop die al op het schoolnetwerk is ingesteld. Zulke schoollaptops draaien vaak op een Education-versie van Windows en worden geleverd met een reparatieservice.

Zelf kopen is meestal goedkoper dan de schoolwebshop, maar je verliest dan het gemak van een apparaat dat de school beheert en repareert. Vraag bij twijfel de ICT-afdeling van de school of een zelf gekochte laptop is toegestaan, en aan welke eisen hij moet voldoen. Ook Consumer Reports raadt ouders aan eerst na te gaan met welk systeem de school werkt voordat ze iets kopen.

Minimale eisen voor een schoollaptop

Weet je dat zelf kopen mag, dan zijn dit de ondergrenzen waaronder je in de onderbouw problemen gaat merken. Ze gelden voor Windows-laptops; voor een Chromebook mag het werkgeheugen en de opslag een stap lager.

Minimale eisen op een rij

De vuistregel bij die tabel: werkgeheugen en opslag zijn het belangrijkst, omdat ze bij goedkope laptops vaak niet uit te breiden zijn. Een 14 inch-scherm is de beste maat voor een schooltas, en onder anderhalve kilo blijft de tas draaglijk. Een accuduur van zes uur in de praktijk betekent vaak acht tot tien uur op de doos; ga uit van de gebruikersreviews en niet van de fabrikant.

Chromebook of Windows voor de brugklas?

Werkt de school met Google Classroom en Google Docs, dan is een Chromebook in de brugklas meestal de beste koop: hij start in seconden op, heeft geen virusscanner nodig en blijft ook op goedkope hardware vlot. Schrijft de school Windows voor, of moet de laptop ook dienen voor een vak met specifieke software, dan vervalt de Chromebook. Hoe je die keuze verder maakt, staat in de koopgids Chromebook of laptop.

Onderbouw en bovenbouw: hoe lang moet hij mee?

In de onderbouw zijn de eisen licht: tekstverwerken, presentaties, een digitale leeromgeving en lesmateriaal in de browser. In de bovenbouw komen daar profielwerkstukken, ontwerp- en exacte vakken bij, soms met software die meer vraagt. Moet dezelfde laptop zes jaar mee, of daarna nog naar het mbo, hbo of de universiteit, kies dan in dit budget voor een Windows-laptop met 8 tot 16 GB werkgeheugen; dat geeft de meeste ruimte voor wat je nu nog niet weet.

Voor een brugklasser die vooral in de browser werkt en over drie jaar toch een nieuwe laptop krijgt, is een Chromebook een logische tussenstap. Let dan wel op de einddatum van de updateperiode van het exacte model; die telt vanaf de introductie van het model en niet vanaf jouw aankoop.

Wat kost een goede schoollaptop?

Nieuw ligt de ondergrens voor een Windows-laptop die de onderbouw prettig doorkomt rond de 400 euro, en tot 500 euro krijg je een snellere processor en soms 16 GB werkgeheugen. Een goede Chromebook voor school zit daar vaak onder. De modellen die wij in die prijsklasse aanraden, met zowel Windows-laptops als Chromebooks, staan in onze toplijst met goedkope laptops onder 500 euro.

Wil je het budget scherp houden, koop dan niet in de eerste schoolweek, wanneer populaire modellen uitverkocht raken. Welke momenten in het jaar wel korting opleveren, staat in de koopgids over wanneer een laptop het goedkoopst is.

Nieuw, refurbished of via de school?

Refurbished is voor een schoollaptop een serieuze optie: voor het geld van een nieuwe instaplaptop koop je vaak een voormalige zakelijke laptop met een steviger behuizing en een beter toetsenbord. Let wel op de accu, die gebruikt is en bij intensief schoolgebruik eerder slijt, en op de garantie: kies een aanbieder met minstens een jaar. Nieuw geeft een verse accu en de langste updateperiode; via de school koop je zekerheid over compatibiliteit en reparatie.

Valkuilen die ouders achteraf noemen

In gesprekken tussen ouders en op forums keren steeds dezelfde fouten terug. Ze zijn allemaal te voorkomen met een vraag aan de school of een blik op de specificaties.

• Een Chromebook gekocht terwijl de school Windows vraagt. Ouders ontdekken pas in de eerste lesweek dat toetssoftware of een vakprogramma niet draait.
• Een Windows-laptop met 4 GB werkgeheugen. Hij is goedkoop, maar wordt traag zodra een browser naast een tekstverwerker open staat.
• Te zwaar of te groot. Een 15,6 inch-laptop van bijna twee kilo gaat na een paar weken niet meer mee in de tas.
• Video- of fotobewerking onderschat. Een instap-Chromebook is traag bij creatieve vakken die meer rekenkracht vragen.

Daarnaast loopt er een terugkerende discussie: is een goedkope Chromebook voor een scholier slimmer dan een goedkope Windows-laptop? Voor een brugklasser die in de browser werkt, wint de Chromebook op snelheid en onderhoud; voor wie software nodig heeft of de laptop jaren wil gebruiken, wint Windows. Beide kampen hebben gelijk, voor een ander kind. Ook TechRadar waarschuwt dat je niet pas na aankoop moet ontdekken dat school Windows vraagt.

Zo gaat een schoollaptop langer mee

Een schoollaptop leeft zwaarder dan een laptop thuis: hij gaat elke dag in een tas, wordt op tafels gezet en in de pauze opengeklapt. Een stevige hoes of een tas met een apart laptopvak voorkomt de meeste schade. Laat de laptop niet de hele nacht aan de lader hangen als het systeem een accu-sparende laadstand heeft, en zet automatische updates aan, zodat beveiliging en schoolsoftware bijblijven. Wie de laptop verzekert, controleert of schade buiten huis en op school gedekt is.

Ook interessant

• De beste goedkope laptops onder 500 euro, met Windows-laptops en Chromebooks voor school.
• Review van de Acer Chromebook Plus 514, de Chromebook die wij voor school aanraden.
• Chromebook of laptop, de keuze tussen beide systemen.